من هنگامه صدرايي هستم كارشناس مامايي و نويسنده اين مقاله با بيش از 25 سال سابقه در زمينه تاليف كتب مامايي و آموزش و مطالعه مامايي و زنان
اميدوارم مقالات اين سايت كه بر اساس رفرنسها و تحقيقات معتبر روز دنيا نوشته و به روز رساني كرده ام مورد استفاده شما قرار بگيرد
آيا زگيل تناسلي از توالت، استخر، حوله يا لباس منتقل ميشود؟
يكي از پرسشهاي رايج درباره ويروس اچ پي وي ايجاد كننده زگيل تناسلي اين است كه آيا اين ويروس فقط از طريق رابطه جنسي منتقل ميشود يا ممكن است از راههايي مانند توالت فرنگي، استخر، حوله، لباس و وسايل مشترك نيز منتقل شود.
پاسخ اين است كه راه اصلي انتقال ويروس اچ پي وي تناسلي، تماس مستقيم پوست يا مخاط با پوست يا مخاط فرد آلوده است و اين انتقال بيشتر در تماسهاي جنسي رخ ميدهد. با اين حال، پژوهشهاي علمي نشان دادهاند كه برخي راههاي غيرجنسي انتقال ويروس اچ پي وي تناسلي از نظر علمي امكانپذير هستند،
مهمترين راه انتقال ويروس اچ پي وي تناسلي چيست؟
مهمترين راه انتقال زگيل تناسلي، تماس مستقيم پوست با پوست يا پوست و مخاط در ناحيه تناسلي است و اين انتقال بيشتر در تماسهاي جنسي رخ ميدهد ويروس اچ پي وي ميتواند بدون علامت باشد و حتي در صورت نبود زگيل يا علامت قابل مشاهده نيز از فرد مبتلا به فرد ديگر منتقل شود.
مهمترين راههاي انتقال زگيل تناسلي
• رابطه جنسي واژينال و مقعدي: اين دو از شايعترين راههاي انتقال HPV هستند. تماس نزديك پوست يا مخاط ناحيه تناسلي با ناحيه آلوده ميتواند باعث انتقال ويروس شود.
• رابطه جنسي دهان: ويروس زگيل تناسلي ميتواند در جريان رابطه جنسي دهاني منتقل شود و نواحي دهان و حلق را درگير كند. و گاه حتي بدون علامت باشد
• تماس نزديك پوستبهپوست ناحيه تناسلي، حتي بدون دخول: براي انتقال ويروس اچ پي وي تناسلي الزاماً دخول لازم نيست و تماس مستقيم و نزديك پوست ناحيه تناسلي با ناحيه آلوده نيز ميتواند موجب انتقال ويروس شود.
آيا فردي كه زگيل ندارد ميتواند HPV را منتقل كند؟
بله.
فرد ممكن است ويروس اچ پي وي داشته باشد ولي هيچ علامت يا زگيلي نداشته باشد و با اين حال ويروس را به فرد ديگر منتقل كند.
به همين دليل، مشاهده نشدن زگيل به معني نداشتن اچ پي وي نيست
آيا دست آلوده به ويروس اچ پي وي ميتواند موجب انتقال زگيل تناسلي شود؟.
بله، انتقال ويروس اچ پي وي از دست به ناحيه تناسلي از نظر علمي ممكن است، اما احتمال و اهميت آن در مقايسه با تماس مستقيم پوست به پوست و تماس جنسي بسيار كمتر است.
آيا رابطه جنسي دهاني ميتواند HPV را منتقل كند؟
بله.
ويروس زگيل تناسلي ميتواند در جريان رابطه جنسي دهاني منتقل شود و ناحيه دهان و حلق را نيز درگير كند. اين ويروس ميتواند از طريق تماس نزديك پوست و مخاط در رابطه دهاني منتقل شود، حتي اگر فرد مبتلا هيچ علامت يا زگيل قابل مشاهدهاي نداشته باشد. اگر ويروس زگيل تناسلي دهان يا حلق را درگير كرد يا موجب ضايعات پوستي در دهان يا حلق ميشود و يا هيچ علامت ظاهري ندارد ولي فرد مبتلا به اين ويروس است
بنابراين، زگيل تناسلي فقط به ناحيه تناسلي و مقعد محدود نيست و ميتواند دهان و حلق را نيز درگير كند.
آيا نشستن روي توالت فرنگي آلوده ميتواند باعث زگيل تناسلي شود؟
خير، نشستن روي توالت فرنگي، حتي اگر صندلي توالت آلوده باشد، راه شناختهشدهاي براي انتقال ويروس زگيل تناسلي نيست.
ويروس زگيل تناسلي عمدتاً از طريق تماس نزديك پوست با پوست در جريان تماس جنسي، از جمله رابطه واژينال، مقعدي يا دهاني و همچنين تماس مستقيم ناحيه تناسلي منتقل ميشود.
تماس كوتاهمدت پوست با سطحي مانند نشيمنگاه توالت، شرايط معمول لازم براي انتقال ويروس زگيل تناسلي را فراهم نميكند. به همين دليل، نگراني از ابتلا به زگيل تناسلي صرفاً به علت نشستن روي توالت عمومي، از نظر پزشكي موجه نيست.
بعني اگر فردي بدون داشتن سابقه تماس جنسي نگران ابتلا به ويروس زگيل تناسلي فقط به دليل استفاده از توالت عمومي باشد، اين موضوع بسيار بعيد است
نكات بهداشتي هنگام استفاده از توالت عمومي
رعايت بهداشت در سرويسهاي عمومي همچنان اهميت دارد
• شستن دستها با آب و صابون پس از استفاده از سرويس بهداشتي
• تميز نگه داشتن سطوح سرويس بهداشتي
• در صورت آلودگي قابل مشاهده، تميز كردن نشيمنگاه توالت پيش از استفاده
• پرهيز از تماس غيرضروري دست با سطوح آلوده و شستن دستها پس از تماس
استفاده از روكش يكبارمصرف توالت ميتواند از لحاظ بهداشتي مفيد باشد، اما براي پيشگيري از زگيل تناسلي ضرورت پزشكي خاصي ندارد.
. آيا ويروس زگيل تناسلي از استخر يا آب استخر منتقل ميشود؟
خير، شنا كردن در استخر يا تماس با آب استخر، راه شناختهشدهاي براي انتقال ويروس زگيل تناسلي نيست.
ويروس زگيل تناسلي عمدتاً از طريق تماس مستقيم و نزديك پوست با پوست در جريان فعاليت جنسي، از جمله تماس واژينال، مقعدي يا دهاني و تماس مستقيم ناحيه تناسلي منتقل ميشود.
بنابراين، حتي اگر افراد مختلف در يك استخر شنا كنند، ابتلا به زگيل تناسلي از طريق آب استخر انتظار نميرود و شنا در استخر بهعنوان يك مسير معمول انتقال ويروس زگيل تناسلي شناخته نشده است.
البته استخرها، مانند ساير محيطهاي آبي عمومي، بايد بهدرستي نگهداري و ضدعفوني شوند. كلر و تنظيم مناسب pH از عوامل مهم در كاهش بسياري از ميكروبهاي موجود در آب استخر از جمله ويروس زگيل تناسلي هستند؛
بنابراين، نگراني از ابتلا به ويروس زگيل تناسلي صرفاً به دليل شنا كردن در يك استخر عمومي، از نظر پزشكي صحيح نيست.
آيا ويروس زگيل تناسلي از لباس مشترك منتقل ميشود؟
انتقال ويروس زگيل تناسلي از طريق لباس مشترك بسيار بعيد است و لباس بهعنوان راه معمول انتقال زگيل تناسلي شناخته نميشود.
ويروس زگيل تناسلي عمدتاً از طريق تماس نزديك پوست با پوست در جريان فعاليت جنسي منتقل ميشود.
اگرچه در برخي مطالعات، ويروس زگيل تناسلي روي سطوح و وسايل مختلف شناسايي شده است، اما وجود ويروس روي يك وسيله لزوماً به معناي وجود عفونت يا اثبات انتقال بيماري از آن وسيله نيست
بنابراين، پوشيدن لباس شخص ديگري، بهتنهايي، دليل قابل توجهي براي نگراني از ابتلا به زگيل تناسلي نيست.
با اين حال، از نظر بهداشتي بهتر است لباس زير، حوله و وسايل شخصي با ديگران بهصورت مشترك استفاده نشوند.
.
آيا انتقالذويروس زگيل تناسلي بدون رابطه جنسي امكان دارد؟
بله، از نظر علمي امكان برخي مسيرهاي غيرجنسي مطرح و در مطالعات بررسي شده است؛ اما اهميت آنها براي زگيل تناسلي در مقايسه با تماس جنسي بسيار كمتر و يا هنوز نامشخص است.
آيا فردي كه زگيل تناسلي ندارد ميتواند آن را منتقل كند؟
بله.
فرد مبتلا ممكن است هيچ زگيل، زخم يا علامت قابل مشاهدهاي نداشته باشد، اما همچنان بتواند ويروس زگيل تناسلي را منتقل كند. اين موضوع يكي از دلايل مهم شيوع زگيل تناسلي است.
بسياري از افراد از ابتلاي خود به ويروس زگيل تناسلي خبر ندارند و بنابراين ممكن است بدون آگاهي ويروس را منتقل كنند.
همچنين ظاهر شدن زگيل ممكن است ماهها يا حتي سالها پس از آلوده شدن به HPV اتفاق بيفتد؛ بنابراين مشاهده زگيل در يك فرد لزوماً نشان نميدهد كه عفونت او اخيراً ايجاد شده است.
آيا مادر ميتواند ويروس زگيل تناسلي را به نوزاد منتقل كند؟
بله، انتقال ويروس زگيل تناسلي از مادر به نوزاد ممكن است، اما اين اتفاق نادر است.
در موارد نادري، مادر مبتلا به ويروس زگيل تناسلي ميتواند ويروس را در زمان زايمان به نوزاد منتقل كند.
يكي از عوارض بسيار نادر اين انتقال، پاپيلوماتوز تنفسي عودكننده است. اين بيماري در كودكان بهطور عمده با ويروس زگيل تناسلي نوع ۶ و ۱۱ ارتباط دارد
بنابراين، وجود ويروس زگيل تناسلي در مادر به اين معني نيست كه نوزاد حتماً به ويروس زگيل تناسلي مبتلا خواهد شد ؛ خطر اين عارضه بسيار پايين است.
آيا زگيل تناسلي از شير مادر منتقل ميشود؟
انتقال HPV از طريق شير مادر به نوزاد اثبات نشده است؛ بنابراين ابتلاي مادر به HPV بهتنهايي دليلي براي منع شيردهي نيست.»
آيا HPV از دست به اندام تناسلي منتقل ميشود؟
احتمال بسيار كمي وجود دارد كه اين اتفاق بيفتد
آيا زگيل تناسلي از تيغ، ريشتراش يا وسايل اصلاح منتقل ميشود؟
بله ولي احتمال آن بسيار كم است
به هر حال، به دلايل بهداشتي، وسايل اصلاح شخصي نبايد با ديگران مشترك باشند؛ بهخصوص اگر باعث ايجاد خراش يا زخم پوستي شوند.
ايا احتمال ابتلا به زگيل تناسلي از طريق ليزر و اپيلاسيون است؟
«آلودگي تجهيزات به زگيل تناسلي از نظر علمي امكانپذير است، اما انتقال زگيل تناسلي از دستگاه ليزر يا وسايل اپيلاسيون اثبات نشده است
نكته
زگيلهاي معمولي دست و پا با زگيل تناسلي يكسان نيستند.
برخي انواع HPV پوستي مثل آنهايي كه زگيل معمولي ايجاد ميكنند ميتوانند از طريق تماس مستقيم و برخي وسايل و سطوح منتقل شوند. اما اين راه انتقال براي زگيل تناسلي بسيار به ندرت اتفاق ميافتد
جمعبندي
راه اصلي انتقال HPV تناسلي، تماس مستقيم پوست يا مخاط با ناحيه آلوده فرد مبتلا، بهويژه تماس جنسي است.
HPV ميتواند بدون وجود زگيل يا علامت قابل مشاهده نيز منتقل شود.
نويسنده هنگامه صدرايي كارشناس مامايي
منابع
1. CDC – About Genital HPV Infection (2025)؛
2. CDC – STI Treatment Guidelines: Human Papillomavirus (HPV) Infection؛
3. Jalali Chimeh F, et al. Public Health. 2026;256:106264. Non-sexual transmission modes of human papillomavirus in women: A systematic review. PMID: 42105716؛
4. Liu Z, Rashid T, Nyitray AG. Sex Health. 2016;13(1):10–21. Penises not required: a systematic review of the potential for human papillomavirus horizontal transmission that is non-sexual or does not include penile penetration. PMID: 26433493.
5. IUSTI-Europe. 2019 European guideline for the management of anogenital warts.
6. HPV in public environments / environmental surfaces